ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

3T OF WINE

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Όταν το αμπέλι βγαίνει σε άδεια

Κωνσταντίνου Μάρκου, Τελειόφοιτου Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, με ειδικότητα Αμπελουργία – Δενδροκομία

Την εορταστική περίοδο πολλοί αναμένουν την άδειά τους, για να ξεκουραστούν, να δουν αγαπημένα πρόσωπα και να χαλαρώσουν μ’ ένα ποτήρι κρασί μπροστά  στο τζάκι ή σ’ ένα οικογενειακό τραπέζι. Κάποιοι πιο τυχεροί, όπως εγώ, έχουν την ευκαιρία να τα συνδυάσουν· να πίνουν ένα ποτήρι κόκκινο κρασί και να βλέπουν το Νεμεάτικο αμπελώνα να φοράει τα γιορτινά του.

 

Την περίοδο αυτή το αμπέλι έχει “άδεια”. Οι αμπελουργοί βλέπουν τα πρέμνα τους γυμνά να φορούν τα καφέ τους. Βλέπουν τα φύλλα πεσμένα και τις κληματίδες ξυλοποιημένες σε όλο τους το μήκος. Βλέπουν τους οφθαλμούς των κληματίδων να ξεκουράζονται και να περιμένουν τις πρώτες ζέστες, για να μπουν και πάλι σε λειτουργία και να δώσουν την άνοιξη αυτούς τους υπέροχους χρωματισμούς. Αν κοιτάξεις από μακριά τους αμπελώνες αυτή την εποχή, θα δεις όλες τις αποχρώσεις του καφέ· χρώμα γαλήνης και απλότητας, που σε γειώνει και σε φέρνει σε επαφή με τη φύση – σε κάνει “κτήμα” της.

 

Είναι ευρέως γνωστό πως η άμπελος “πέφτει” σε λήθαργο. Πολλοί βέβαια πιστεύουν πως αυτό συμβαίνει τους χειμερινούς μήνες, όπως στις αρκούδες. Όμως το αμπέλι λειτουργεί λίγο διαφορετικά. Μπαίνει σε λήθαργο τους θερινούς και φθινοπωρινούς μήνες!

 

Πιο συγκεκριμένα, σε λήθαργο εισέρχονται οι λανθάνοντες οφθαλμοί, τα μάτια δηλαδή που θα σχηματιστούν, φέτος, την άνοιξη του 2021 και θα εκβλαστήσουν την άνοιξη του 2022. Η άμπελος θα τους σχηματίσει φέτος και θα “ξεκουράσει” την πλειοψηφία των λανθανόντων οφθαλμών για ένα έτος, ώστε να δώσουν τον κύριο βλαστό τους το επόμενο έτος. Στις αρχές του καλοκαιριού, θα ξεκινήσει ο προ-λήθαργος γι’ αυτούς τους λανθάνοντες οφθαλμούς. Σε αυτό το διάστημα βρίσκεται σε εξέλιξη η άνθιση και, μετά από λίγες εβδομάδες, η έναρξη ωρίμανσης των σταφυλιών. Ναι, πάνω στον ίδιο βλαστό οι λανθάνοντες οφθαλμοί βρίσκονται σε προ-λήθαργο, ενώ ταυτόχρονα οι ράγες των σταφυλιών ξεκινούν να ωριμάζουν!

Σε συνέχεια του προ-λήθαργου, έρχεται ο κυρίως λήθαργος, ο οποίος χρονικά τοποθετείται από τα μέσα περίπου Αυγούστου και ολοκληρώνεται τέλος φθινοπώρου-αρχές χειμώνα. Κατά τη διάρκεια του κυρίως λήθαργου στο αμπέλι συντελείται η ωρίμανση των σταφυλιών, ο αποθησαυρισμός (αποθήκευση ενέργειας από τη φωτοσύνθεση) και η φυλλόπτωση. Έτσι συμβαίνει το παράδοξο φαινόμενο κατά την πλήρη ωρίμανση και τον τρυγητό, το αμπέλι να βρίσκεται στον κυρίως λήθαργο!

Τέλος, τέλη φθινοπώρου-αρχές χειμώνα, και μετά την πτώση των φύλλων, η άμπελος βγαίνει από τον κυρίως λήθαργο και διατηρείται σε χειμερία ανάπαυση, λόγω των αντίξοων συνθηκών που δεν επιτρέπουν στο πρέμνο να  εκβλαστήσει.

 

Την περίοδο, λοιπόν, των Χριστουγέννων το αμπέλι βρίσκεται σε “άδεια”, σε πλήρη αδράνεια και ξεκουράζεται με κύριο υπεύθυνο, τις χαμηλές θερμοκρασίες (μόνο η διαδικασία της αναπνοής υπολειτουργεί για την κάλυψη των απολύτως απαραίτητων αναγκών). Αν για παράδειγμα τον Δεκέμβριο είχαμε υψηλές θερμοκρασίες, τότε το αμπέλι θα έδινε ξανά βλάστηση και θα μπορούσε να συμπεριφερθεί σαν να είναι άνοιξη. Όπως ακριβώς δηλ. γίνεται στις αμπελουργικές περιοχές της ζώνης του Ισημερινού με τροπικό κλίμα, όπου το αμπέλι συμπεριφέρεται ως αειθαλές φυτό και έχει διαρκή παραγωγή όλο το χρόνο.

 

Η χειμερία ανάπαυση ξεκινά τέλη φθινοπώρου-αρχές χειμώνα και ολοκληρώνεται, όταν εμφανιστούν οι πρώτοι χυμοί το Φεβρουάριο-Μάρτιο. Τότε, οι αμπελουργοί ξεκινούν δυναμικά τις εργασίες τους, με πρωταρχικής σημασίας το κλάδεμα των κληματίδων και δίνουν το έναυσμα για μια νέα παραγωγική, αμπελουργική χρονιά.

 

Αυτή η “άδεια” του αμπελιού δίνει την ευκαιρία στους αμπελουργούς να ξεκουραστούν, να κάνουν αποτίμηση της προηγούμενης χρονιάς, να πιούν τα πρώτα φρέσκα (ή/και παλαιωμένα) κρασιά που εμφιαλώθηκαν, να οργανώσουν τα σχέδιά τους και να προετοιμαστούν για την επερχόμενη. Είναι μια περίοδος ψυχικής ηρεμίας και μια περίοδος προσμονής για τον ερχομό της επόμενης, έντονης αμπελουργικής χρονιάς.

 

Το αμπέλι είναι αναπόσπαστο κομμάτι της παραγωγικής διαδικασίας του κρασιού. Πρέπει να το αφουγκραζόμαστε, να μην το παραμελούμε και απαιτεί γνώση, μεράκι και υπερβάλλοντα ζήλο από τους αμπελουργούς και τους συνεργαζόμενους γεωπόνους.

 

 

*Οι ημερομηνίες και τα χρονικά πλαίσια καταγράφονται προσεγγιστικά για την κατανόηση και τη χρονική τοποθέτηση των φαινομένων, και ενδέχεται διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή

 

 

Αμπέλι και κρασί στην Κρήτη

Η Κρήτη φιλοξενεί έναν από τους μεγαλύτερους σε έκταση και παραγωγή αμπελώνες της Ελλάδας. Από τη μινωική εποχή μέχρι σήμερα ο κρητικός αμπελώνας έχει μια αδιάλειπτη ύπαρξη και παραγωγή, στοιχείο που τον καθιστά τον πλέον ιστορικό και διαχρονικό στην Ευρώπη. Το αμπέλι, το κρασί, η ελιά και το λάδι είναι προϊόντα συνδεδεμένα με την καθημερινή ζωή των κατοίκων του νησιού. Το κρασί βρίσκεται στο κρητικό τραπέζι, στις γιορτές, στη θρησκευτική ζωή, στις μαντινάδες, στη λαϊκή παράδοση. Πολλές περιοχές της Κρήτης παράγουν παραδοσιακά ονομαστά κρασιά, όπως το Μαρουβά και το γλυκό κρασί Μάζας από Μοσχάτο Σπίνας που κατέχουν θέση στην καρδιά των οινόφιλων.

Η συνεχής άνοδος της ποιότητας του ελληνικού κρασιού συνέβαλλε, ώστε και στην Κρήτη η οινική πορεία να είναι ουσιαστική και εντυπωσιακή. Ξεκινώντας από το Νοέμβριο του 2006 με την ίδρυση του Δικτύου Οινοποιών Νομού Ηρακλείου και το 2008 με το Δίκτυο Οινοποιών Νομού Χανίων και Ρεθύμνης και λίγο αργότερα του Λασιθίου, 30 και πλέον οινοποιεία καλύπτουν πάνω από το 90% της εμφιαλωμένης παραγωγής του νησιού. Τα οινοποιεία συνεργάζονται με έναν κοινό στόχο, την ανάδειξη του προϊόντος και την τουριστική του αξιοποίηση, καθώς τα περισσότερα εξ αυτών είναι επισκέψιμα διαθέτοντας σύγχρονο εξοπλισμό και νέους ανθρώπους που παράγουν κρασιά με εξαιρετική φροντίδα από τις μοναδικές ποικιλίες της Κρήτης.

Τέτοιες είναι οι λευκές ποικιλίες: Βηλάνα, με  έντονο άρωμα, διακριτική οξύτητα και φινέτσα, το Βιδιανό, επίσης λευκή ποικιλία που εξελίσσεται ως μεγάλη ντίβα του κρητικού αμπελώνα με εκρηκτικά αρώματα βερίκοκου με φοβερό γευστικό πλούτο και εύρωστη, βουτυράτη γεύση, το Δαφνί μια σχεδόν εξαφανισμένη ποικιλία με μοναδική προσωπικότητα του –που εκφράζεται με αρώματα που θυμίζουν το φυτό δάφνη, μέτριο σώμα και μαλακή γεύση. Ακολουθεί το Θραψαθήρι, που καλλιεργείται σε όλη την Κρήτη δίνοντας κρασιά με γευστικό πλούτο και ισορροπία, ενώ το έντονο, βαρύ βοτανικό του άρωμα δίνει μια ιδιαίτερη προσωπικότητα στα λευκά κρασιά ΠΟΠ Σητεία. Μια ακόμη ενδιαφέρουσα ποικιλία είναι το Πλυτό με έντονο λεμονάτο χαρακτήρα και δροσιστική οξύτητα. Η Malvazia di Candia ένα ιδιαίτερο αρωματικό και ξηρό κρασί από το νομό Ηρακλείου. Στα έντονα αρωματικά μοτίβα έχουμε το μικρόρωγο Μοσχάτο Σπίνας από τα Χανιά.  

Στις ερυθρές ποικιλίες συναντάμε το Κοτσιφάλι· εξαιρετική ποικιλία που διαθέτει μαλακό, γλυκόπιοτο και φορτωμένο με αρώματα δαμάσκηνου χαρακτήρα. Συμμετέχει σε χαρμάνια, για να τιθασεύσει πιο στυφές ποικιλίες, όπως το Μανδηλάρι. Το διαχρονικό Λιάτικο που δίνει ντελικάτα κρασιά με νότες αποξηραμένων φρούτων. Στη γλυκιά του έκφραση συντροφεύει ιδανικά τη σοκολάτα. Το Ρωμέικο από την περιοχή των Χανίων δίνει ζωηρά ερυθρά κρασιά, με υψηλό αλκοόλ, μέτρια οξύτητα και λίγο ασταθές χρώμα -λόγω της ιδιότυπης  πολυχρωμίας των σταφυλιών στους πολυάριθμους κλώνους του φυτού. Από αυτό παράγεται και το παραδοσιακό κρασί «Μαρουβάς». Δίνει φινετσάτα επιδόρπια κρασιά με μεγάλη δυνατότητα παλαίωσης, με αρώματα των λουλουδιών, των εσπεριδοειδών, της καραμέλας βουτύρου και το μέλι. Η προσεγμένη καλλιέργεια δίνει εξαιρετικά κρασιά που συνοδεύουν και αναδεικνύουν την κρητική κουζίνα, προσφέροντας μια διαφορετική εμπειρία γεύσης.

ΠΗΓΕΣ: Wines of Crete, τεύχος 1, www,winesofcrete.gr/cretewines

Kyriakos Kynigopoulos

Αυτή την Δευτέρα 1 Ιουνίου 2020,  μη χάσετε μια μοναδική και αποκλειστική συνέντευξη. Συντονιστείτε στο #radionwall και στην εκπομπή «allwinestories on air». Στις 19:30 ώρα Ελλάδας, φιλοξενούμε το διάσημο Έλληνα οινολόγο Κυριάκο Κυνηγόπουλο @kkynigopoulos από τη Βουργουνδία.

Flan σοκολάτας

H Pate brisee είναι η γαλλική έκδοση κλασσικής πίτας ή τάρτας. Είναι μια ζύμη-βάση για γλυκές, αλμυρές τάρτες και Quiche Lorraine. Χαρακτηρίζεται από την τραγανή υφή της, χάρη στη γλουτένη και το άμυλο που εμπεριέχονται στο αλεύρι σίτου.

Πρωτομαγιάτικο στεφάνι a la macaron

Τα macaron είναι φτιαγμένα με βάση τη μαρέγκα. Βασικά υλικά τους είναι τα ασπράδια αυγών, κρυσταλλική ζάχαρη, ζάχαρη άχνη και αλεύρι αμυγδάλου. Ουσιαστικά πρόκειται για δύο μπισκότα, χρωματισμένα με χρώμα ζαχαροπλαστικής και γεμισμένα με κρέμα γκανάζ, κρέμα βουτύρου ή μαρμελάδα.

Gâteau Basque και Ruby Port, μια σχέση αγάπης

Μένουμε σπίτι και στον άπλετο χρόνο που έχουμε πια, ανακαλύπτουμε ξεχασμένες φωτογραφίες και καρτ ποστάλ. Ανάμεσα σε αυτά, ένας τουριστικός οδηγός μας πηγαίνει χρόνια πίσω σε ένα ταξίδι στη Β. Ισπανία-Γαλλία, στο υπέροχο San Sebastian των 17 αστεριών Michelin και στη δημοφιλή παραλία La Concha.

Ταίριασμα: Γλυκιά τάρτα λεμόνι με Vinsanto

Το All Chocolate Stories  παρουσιάζει το ταίριασμα μιας γλυκιάς τάρτας λεμόνι με το Vinsanto, κρασί σύμβολο της Σαντορίνης. Η πρωτοτυπία του γλυκού αυτού είναι τα τρία είδη λεμονιών∙ κίτρινο, πράσινο (γλυκολέμονο) και μαύρο λεμόνι.

Αll Chocolate Stories

Εν μέσω πανδημίας και απαγόρευσης κυκλοφορίας υπό όρους, το Allwinestories και το LeVotre Piree, του καταξιωμένου σοκολατοποιού Στέφανου Διαμαντόπουλου, ενώνουν τις δυνάμεις τους μέσω του «Αllchocolatestories», για να κάνουν την καθημερινότητα πιο γλυκιά και ευφάνταστη.

error: Content is protected !!